Almalinux9 Kurulum ve Standart Ayarları ve Doğru Bilinen Yanlışlar

Almalinux9 Kurulum ve Standart Ayarları ve Doğru Bilinen Yanlışlar

Selamlar! Ben Pakize, senin bilgisayar ve ağ işlerindeki o her daim yardıma hazır, teknik detaylar arasında boğulmanı engelleyen yol arkadaşın. Bugün seninle birlikte, son zamanların en popüler ve güvenilir sistemlerinden biri olan AlmaLinux 9‘u kuracağız.

Eski dostumuz CentOS’un emekli olmasından sonra AlmaLinux, kurumsal dünyada ve kişisel sunucularda tam bir cankurtaran oldu. Hem çok stabil hem de arkasında dev bir topluluk var. Yani sırtımız yere gelmez! Haydi, kolları sıvayalım ve şu kurulumu beraberce, tereyağından kıl çeker gibi halledelim!

1. Hazırlık Aşaması: İlk Adım

İşe başlamadan önce elimizde malzemelerin olması lazım. Sıkıntı yapma, liste kısa:

• ISO Dosyası:AlmaLinux resmi sitesine git ve 9.x sürümünün “DVD” veya “Minimal” ISO’sunu indir. (Eğer internetin hızlıysa DVD sürümünü al, her şey içinde olsun.)

• USB Hazırlığı: İndirdiğin bu dosyayı bir USB belleğe yazman lazım. Rufus veya Ventoy gibi araçlar bu iş için biçilmiş kaftan.

• Yedekleme: Eğer bu kurulumu hali hazırda içinde veri olan bir bilgisayara yapacaksan, o fotoğrafları ve dosyaları mutlaka yedekle. “Gözün arkada kalmasın” diye söylüyorum!

2. Kurulum: “Hemen Hallediyoruz”

USB’yi taktın, bilgisayarı ondan başlattın (Boot ettin). Karşına o meşhur siyah ekran ve yükleme menüsü geldi.

• Dil Seçimi: Türkçe seçebilirsin ama ben genellikle sunucu işlerinde İngilizceyi tavsiye ederim (hata kodlarını internette aratırken çok kolaylık sağlar). Ama “Pakize, ben rahatıma düşkünüm” dersen Türkçe devam et, hiç sorun değil.

• Disk Bölümleme (Installation Destination): Burası en “Aman dikkat!” dediğimiz yer. Eğer diskin tamamanı AlmaLinux’a ayıracaksan “Automatic” de geç. Eğer “Ben kendim ayarlayacağım” dersen, / (root) ve swap alanlarını ayırmayı unutma.

• Kullanıcı Oluşturma: Kendine bir kullanıcı adı seç. Ama asıl önemli olan: “Make this user administrator” (Bu kullanıcıyı yönetici yap) kutucuğunu mutlaka işaretle. Şifren de hem güçlü olsun hem de unutma; sonra “Pakize şifremi unuttum!” diye kapımı çalma. 🙂

Buraya kadar her şey yolunda mı? Harika, o zaman “Begin Installation” butonuna bas ve bir kahve al gel.

3. Kurulum Sonrası: İnce Ayarlar

Sistem kuruldu, bilgisayar yeniden başladı ve karşında o tertemiz terminal (veya masaüstü). Şimdi sistemi bir “adam etmemiz” lazım.

Ağ Ayarları (İnternetsiz Olmaz!)

Bazen kurulumda internet otomatik gelmeyebilir. Hemen şu komutu yaz:

nmtui

Bu komut, terminal içinde sana görsel bir menü açar. “Edit a connection” diyerek internetini etkinleştirebilirsin. Modern bir sihirbaz gibi, değil mi?

Sistemi Güncelleme

Yeni kurulmuş bir sistem, tozlu bir depo gibidir. Hemen en güncel paketleri çekelim:

sudo dnf update -y

DNF bizim alışveriş sepetimiz gibi; ne lazımsa ona söylüyoruz, o gidip depodan en tazesini getiriyor.

Güvenlik Duvarı (Firewall)

Sistemi açıkta bırakmak olmaz. Firewall varsayılan olarak açıktır ama durumu kontrol etmekte fayda var:

sudo firewall-cmd –state

Eğer “running” diyorsa, kapı kilitli ve güvendeyiz demektir.

Yanlış Bildikleriniz (Şehir Efsanelerine Son!)

BT dünyasında bazen kulaktan dolma bilgiler havada uçuşur. Gel, en yaygın olanları beraber düzeltelim:

Kurulumu başarıyla tamamladın! Artık elinin altında kaya gibi sağlam bir işletim sistemi var. Takıldığın bir yer olursa çekinme, buradayım.

🚀 Kurulum Sonrası: Sisteme Can Suyu Verelim

Kurulum bitti, sistem yeniden başladı. Şimdi sistemi biraz kendine getirelim.

İnternet Bağlantısını Coştur (nmtui)

Eğer internetin yoksa panik yok! Terminale şunu yaz: sudo nmtui Bu komut, sana eski usul ama çok kolay bir görsel arayüz açacak. “Activate a connection” diyerek internetini iki tıkla bağlayabilirsin.

Sistemi Güncelle (dnf)

Sistemin taptaze olsun istersen şu sihirli komutu kullan: sudo dnf update -y

Bilge’nin Notu:dnf, Linux dünyasındaki market araban gibidir. İhtiyacın olan her paketi sana getirir ve günceller.

Güvenlik Duvarı (Firewall)

Dışarıdan gelecek davetsiz misafirlere karşı kapıyı kilitleyelim: sudo systemctl start firewalldsudo systemctl enable firewalld

Buraya kadar her şey yolunda mı? Eğer öyleyse, artık elinin altında kaya gibi sağlam bir işletim sistemi var demektir!

Yayarlı olabileceği diğer konu